Featured posts

श्वसन प्रणाली कसरी काम गर्छ?

श्वसन प्रणाली हामी कसरी सास फेर्छौं श्वसन सम्बन्धी अवस्थाहरू सारांश श्वसन प्रणालीले हावालाई फोक्सोसम्म पुर्‍याउँछ, जहाँबाट अक्सिजन रगतमा प्रवेश गरी शरीरका सबै कोषहरूमा पुग्छ। यो प्रणालीले शरीरबाट फोहोर ग्यासहरू पनि हटाउँछ र धुलोजस्ता कणका कारण हुने रोगबाट बच्न मद्दत गर्छ। श्वसन प्रणालीले खोकी, हाच्छिउँ वा निल्ने क्रियाबाट धुलो, धुवाँ र तुवाँलोजस्ता हानिकारक कण शरीरभित्र जानबाट…

Read More

ल्याबिरिन्थाइटिस

ल्याबिरिन्थाइटिस भनेको तपाईंको भित्री कानको भाग ल्याबिरिन्थमा हुने सूजन हो। यो अवस्था सामान्यतया खतरनाक हुँदैन, तर यसले निरन्तर भर्टिगो (घुम्ने चक्कर) जस्ता दुर्बल गराउने लक्षणहरू निम्त्याउन सक्छ। उपचार नगरेमा ल्याबिरिन्थाइटिसले दीर्घकालीन सन्तुलन समस्या र स्थायी श्रवणशक्ति हानि निम्त्याउन सक्छ। त्यसैले, तत्काल उपचार महत्त्वपूर्ण छ। लक्षण र कारण अवलोकन ल्याबिरिन्थाइटिस के हो? ल्याबिरिन्थाइटिस (la-br-uhn-THAI-tuhs) भित्री कानको…

Read More

भर्टिगो (चक्कर) : कारण, लक्षण र उपचार

परिचय भर्टिगो (चक्कर) एक यस्तो अवस्था हो जसमा वरपरको वातावरण घुमिरहेको महसुस हुन्छ। यो आफैमा रोग नभई विभिन्न स्वास्थ्य समस्याको लक्षण हो। नेपालमा पनि चक्कर र भर्टिगो एक सामान्य समस्या हो, जसले जीवनको गुणस्तरमा नकारात्मक प्रभाव पार्छ। नेपालमा भर्टिगोको अवस्था नेपालमा गरिएका अध्ययनहरूले देखाएका छन् कि डिजिटल र भर्टिगोका घटनाहरू उल्लेखनीय छन्: प्रकोप (Prevalence): जीवनकालमा…

Read More

स्क्रब टाइफस (Scrub Typhus): एक विस्तृत परिचय

– पि. समर स्क्रब टाइफस ओरिएन्टिया सुत्सुगामुसी (Orientia tsutsugamushi) नामक ब्याक्टेरियाको कारणले हुने एउटा गम्भीर संक्रामक रोग हो। नेपालमा विशेष गरी वर्षायाम (मनसुन) र त्यसपछिको समयमा यो रोग एउटा प्रमुख जनस्वास्थ्य समस्याको रूपमा देखा पर्छ। १. रोगको कारण र सर्ने तरिका (Cause & Transmission) रोगाणु: यो रोग Orientia tsutsugamushi नामक ब्याक्टेरियाका कारण हुन्छ। वाहक (Vector):…

Read More

बीएमआई  कम्मरको आकार: तौलभन्दा पेटको बोसो ज्यानका लागि बढी जोखिमपूर्ण

एउटा नयाँ अध्ययनले ६५ वर्षभन्दा माथिका पुरुषहरूमा उच्च शरीरको आकार इन्डेक्स (BMI) भएकाहरूको तुलनामा कम वा सामान्य तौल भएकाहरूमा सबै कारणबाट हुने मृत्युको जोखिम बढी रहेको देखाएको छ। तर, सोही उमेर समूहका पुरुष र महिला दुवैमा कम्मरको परिधि (Waist Circumference) ठूलो हुनु भने अकाल मृत्युको उच्च जोखिमसँग सीधा सम्बन्धित पाइयो। विज्ञहरूका अनुसार बीएमआईलाई मात्र स्वास्थ्यको…

Read More

छिटो हिँड्ने कि धेरै हिँड्ने? दुवैले मृत्युको जोखिम घटाउँछ:

अध्ययन: सन् २०२६ मा British Journal of Sports Medicine मा छापिएको एउटा ठूलो अध्ययनले देखायो—समयअगावै हुने मृत्युको जोखिम घटाउन छिटो हिँड्ने र धेरै हिँड्नेमध्ये एउटा मात्र छान्नु पर्दैन। दुवै तरिका काम लाग्छन्। अध्ययन कसरी गरियो? मोनाश विश्वविद्यालय र सिड्नी विश्वविद्यालयका प्रोफेसर इमानुएल स्टामाटाकिसको नेतृत्वमा भयो। UK Biobank का ६४,७४३ जनाको तथ्याङ्क हेरियो। उनीहरूको औसत उमेर…

Read More

समुद्री खाना, ईपीए, डीएचए सेवनको समय र निद्राको ढाँचाबीचको सम्बन्ध:

अन्वेषकहरूले करिब ६,००० जापानी वयस्कहरूले समुद्री खाना र ओमेगा-३ फ्याटी एसिड कहिले सेवन गर्छन् भन्ने कुराको अध्ययन गरे। उनीहरूको उद्देश्य हामीले खाने समय र हाम्रो शरीरको आन्तरिक जैविक घडी (सर्केडियन रिदम) बीच कुनै सम्बन्ध छ कि भनेर पत्ता लगाउनु थियो। अध्ययन: समुद्री खाना, ईपीए, डीएचए सेवनको समय र निद्राको ढाँचाबीचको सम्बन्ध: एक क्रस-सेक्शनल अध्ययन। जर्नल…

Read More